De veters van bergschoenen zijn niet zomaar een accessoire. Ze bepalen hoe stevig je voet vastzit, hoe comfortabel je loopt en hoe lang je schoenen meegaan. Goede veters voor bergschoenen zijn steviger, langer en stroever dan gewone schoenveters, zodat ze niet losschieten tijdens een klim of afdaling.
Waarom veters voor bergschoenen anders zijn
Bergschoenen hebben een hogere schacht dan gewone wandelschoenen. Daardoor zijn de veters ook langer, vaak tussen de 120 en 180 centimeter, afhankelijk van de hoogte van de schoen en het aantal gaatjes of haakjes. Een lage wandelschoen heeft doorgaans genoeg aan 120 centimeter, terwijl een hoge bergschoen al snel 150 tot 180 centimeter nodig heeft.
Daarnaast zijn de veters van bergschoenen dikker en steviger dan die van sneakers. Een dikte van 5 tot 6 millimeter is gangbaar. Die dikte zorgt voor meer grip op de haakjes, waardoor de veter minder snel losgaat tijdens het lopen op ongelijk terrein. Dunne veters schieten sneller door haakjes en knopen minder goed vast.
Het materiaal maakt ook verschil. Veel veters voor bergschoenen zijn gemaakt van polyester of een mix van kunstvezels. Die materialen zijn sterk, weinig rekbaar en drogen snel na regen of modder. Katoen is zacht maar wordt zwaar van vocht en gaat minder lang mee. Wax-veters zijn een speciale categorie: ze zijn behandeld met was, waardoor ze minder snel los gaan zitten en beter bestand zijn tegen water en vuil.
De juiste lengte bepalen voor veters van bergschoenen
De lengte hangt af van het aantal gaatjes en haakjes. Een handige vuistregel: tel het totale aantal paar gaatjes of haakjes. Zie de tabel hieronder als leidraad.
| Aantal paar ogen/haakjes | Aanbevolen veterlengtte |
|---|---|
| 4 tot 5 paar | 120 cm |
| 6 tot 7 paar | 140 cm |
| 8 tot 9 paar | 160 cm |
| 10 of meer paar | 180 cm |
Weet je het niet precies? Meet de oude veter dan gewoon op voordat je die weggooit. Dat is de betrouwbaarste methode, zeker bij schoenen met een gemengde combinatie van ronde gaatjes en snelhaakjes.
Ronde of platte veters: wat werkt beter bij bergschoenen?
Bij bergschoenen zie je beide vormen, maar ronde veters zijn de meest gebruikte keuze. Ze passen goed bij de metalen snelhaakjes die aan de bovenkant van veel bergschoenen zitten. Ronde veters glijden soepeler door de haakjes en zijn makkelijker strak te trekken, wat handig is als je onderweg snel je schoen wilt aanspannen of juist iets losser wilt zetten voor een afdaling.
Platte veters worden meer gebruikt bij lichtere wandelschoenen of trekkingschoenen zonder haakjes. Ze liggen platter op de tong van de schoen, wat sommige mensen comfortabeler vindt. In zware bergschoenen met veel snelhaakjes zijn platte veters minder praktisch, omdat ze minder goed in de haakjes klikken en sneller losschieten.
Wanneer veters van bergschoenen vervangen?
Veters slijten sneller dan de schoen zelf. Bekijk je veters regelmatig op de volgende punten:
- Dunne plekken of rafels langs de veter, vooral bij de gaatjes en haakjes
- Gerafelde of ontbrekende tips (de plastic of metalen punten aan de uiteinden)
- Veters die steeds losschieten, ook na goed knopen
- Verkleuringen of harde plekken door vuil dat niet meer weggaat
Loop je in de bergen met rafelige veters, dan vergroot je de kans dat een veter midden op een route breekt. Dat klinkt onschuldig, maar op een smal pad of bij slechte weersomstandigheden is een loszittende bergschoen een echt veiligheidsrisico. Nieuwe veters kosten weinig en zijn bij outdoor- en sportspecialisten of online te koop.
Tips voor het strikken en onderhoud van bergschoenveters
Een dubbele knoop is bij bergschoenen geen overbodige luxe. Voeg na de gewone strik nog een tweede lus toe. Zo voorkom je dat de veter loslaat bij een struikelbeweging of bij het door struikgewas lopen. Sommige berglopers knopen de veters extra vast met een veiligheidsstrik (ook wel “surgeon’s knot” of chirurgenknoop), waarbij je de veter halverwege het strikken twee keer om de andere veter wikkelt in plaats van één keer. Dit geeft extra wrijving en houdt de spanning beter vast.
Schoonmaken doe je het beste met een vochtige doek en wat zeepwater. Veters volledig inweken in water zorgt er bij sommige materialen voor dat ze harder en minder soepel worden. Laat veters na gebruik aan de lucht drogen en niet op een directe warmtebron, want dat beschadigt de vezels.
Neem bij een meerdaagse tocht altijd een reservepaar veters mee in je rugzak. Ze nemen nauwelijks ruimte in en kunnen je op een vervelend moment goed van pas komen.