Wil je minder betalen voor stroom? Dan begint het bij de apparaten die je thuis gebruikt. Energiezuinige elektronische apparaten verbruiken minder stroom dan oudere of goedkopere modellen, en dat merk je direct op je energierekening. Het goede nieuws: je hoeft niet alles tegelijk te vervangen. Met een paar gerichte keuzes en slimme gewoontes kom je al een heel eind.
Wat maakt een apparaat energiezuinig?
Een energiezuinig apparaat verbruikt minder stroom om hetzelfde werk te doen. Denk aan een wasmachine die kleding even goed wast als een ouder model, maar veel minder energie gebruikt per wasbeurt. Dat komt door betere motoren, slimmere elektronica en zuiniger verwarmingselementen.
De meest betrouwbare manier om zuinige apparaten te herkennen, is het energielabel. Dit label laat op een schaal van A tot G zien hoe zuinig een apparaat is. Hoe donkerder het groen op het label, hoe minder stroom het verbruikt. Kies bij voorkeur apparaten met een donkergroen energielabel als je wilt besparen.
Welke apparaten leveren de meeste besparing op?
Niet elk apparaat verbruikt evenveel stroom. Sommige apparaten draaien de hele dag, andere gebruik je maar een halfuur per week. De apparaten die continu aan staan, leveren de meeste besparing op als je ze vervangt door een zuiniger model.
De grootste verbruikers in een gemiddeld huishouden zijn:
- De koelkast en vriezer, want die staan altijd aan
- De wasmachine, vooral door het opwarmen van water
- De droger, die relatief veel stroom trekt per gebruik
- De televisie, zeker bij grote schermen
- De vaatwasser
Bij al deze apparaten geldt: een nieuwer model met een goed energielabel verbruikt aanzienlijk minder dan een exemplaar van tien jaar oud. Oude apparaten zijn vaak veel minder zuinig, ook al werken ze nog prima.
Hoe kies je een energiezuinig apparaat?
Bij het kiezen van een nieuw apparaat zijn er een paar dingen waar je op kunt letten:
- Bekijk het energielabel en kies zo donkergroen mogelijk
- Vergelijk het jaarlijkse energieverbruik in kilowattuur (kWh), dat staat op het label
- Kies een apparaat dat past bij je gebruik: een grote wasmachine heeft alleen zin als je ook grote wasbeurten doet
- Let op het energieverbruik in stand-bymodus: sommige apparaten blijven stroom trekken ook als je ze niet gebruikt
- Koop niet groter dan je nodig hebt: een grote koelkast verbruikt meer dan een kleinere, ook al zijn ze even zuinig per liter
Stand-by: de stille stroomverspiller
Veel elektronische apparaten staan nooit echt uit. Ze staan op stand-by en trekken ook dan stroom. Denk aan je televisie, spelcomputer, magnetron of printer. Die rode of oranje knipperende lampjes? Die kosten je geld.
De makkelijkste oplossing is een stekkerdoos met een aan-uitknop. Zo kun je meerdere apparaten tegelijk echt uitzetten. Sommige stekkerdozen kun je ook instellen via een app of timer, zodat apparaten ’s nachts automatisch worden uitgeschakeld.
Slim gebruik maakt het verschil
Een energiezuinig apparaat kopen is stap één. Hoe je het gebruikt, maakt ook veel uit. Een paar praktische gewoontes:
- Was op een lagere temperatuur: 30 of 40 graden is voor de meeste was prima
- Draai de wasmachine en vaatwasser vol, niet halfvol
- Gebruik de eco-stand als die beschikbaar is
- Zet de koelkast niet te koud in: rond de 4 graden Celsius is genoeg
- Laat warme gerechten afkoelen voor je ze in de koelkast zet
- Zet het scherm van je televisie niet op de hoogste helderheid
Repareren of vervangen?
Niet elk oud apparaat moet meteen de deur uit. Als iets nog goed werkt en weinig stroom verbruikt, is repareren vaak verstandiger dan vervangen. Elektrische apparaten bevatten veel materialen en grondstoffen, dus onnodig weggooien is zonde.
Gaat een apparaat kapot en moet het toch vervangen worden? Dan is dat het moment om te kiezen voor een energiezuinig model. Je maakt dan de overstap zonder extra verspilling, en je profiteert meteen van een lager verbruik.
Veelgestelde vragen
Hoeveel bespaar ik met energiezuinige elektronische apparaten?
Hoeveel je precies bespaart, hangt af van welke apparaten je vervangt en hoe vaak je ze gebruikt. Bij apparaten die de hele dag aanstaan, zoals een koelkast of vriezer, kan het jaarlijkse verschil tussen een oud en een nieuw zuinig model flink oplopen. Hoe groter het verbruiksverschil op het energielabel, hoe meer je bespaart.
Wat betekent het energielabel op een apparaat?
Het energielabel laat zien hoe zuinig een apparaat is in verhouding tot vergelijkbare modellen. De schaal loopt van A tot G: A is het zuinigst, G is het minst zuinig. Op het label staat ook het geschatte jaarlijkse verbruik in kilowattuur, zodat je makkelijk kunt vergelijken.
Mag ik apparaten op stand-by laten staan?
Apparaten op stand-by laten staan is niet gevaarlijk, maar het kost wel stroom. Hoe veel dat is, verschilt per apparaat. Bij meerdere apparaten tegelijk kan het samen toch merkbaar zijn op je rekening. Een stekkerdoos met schakelaar is een eenvoudige manier om dat te vermijden.
Is een nieuw zuinig apparaat kopen altijd beter voor het milieu?
Niet altijd. De productie van een nieuw apparaat kost ook energie en grondstoffen. Als je oude apparaat nog goed werkt, is repareren of langer gebruiken vaak de milieuvriendelijkere keuze. Pas als een apparaat echt aan vervanging toe is, loont het om te kiezen voor een zuiniger model.