Lederen schoenen onderhouden doe je in vier stappen: reinigen, voeden, poetsen en beschermen. Doe je dit regelmatig, dan gaan leren schoenen jarenlang mee en blijven ze er verzorgd uitzien. Sla je het onderhoud over, dan droogt het leer uit, ontstaan er krassen en verliest het zijn kleur.
Stap 1: verwijder stof en vuil
Begin altijd met het verwijderen van los vuil voordat je iets anders doet. Gebruik een zachte borstel, bijvoorbeeld een uitwrijfborstel of inpoetsborstel, om stof en droge modder van het oppervlak te vegen. Zit er hardnekkig vuil op, dan kun je ook een licht vochtige doek gebruiken. Laat de schoen daarna goed drogen voordat je verder gaat.
Let op: gebruik nooit heet water en wrijf niet te hard. Leer is gevoelig voor vocht en hitte. Te nat maken kan het leer doen vervormen of barsten.
Stap 2: reinig het leer grondig
Na het verwijderen van oppervlakkig vuil is een diepere reiniging aan de beurt. Gebruik hiervoor een speciale leerreiniger of zachte zeep, zoals zadel- of glycerinezeep. Breng dit aan met een zachte doek of spons en maak kleine cirkelbewegingen over het leer. Daarna veeg je het restant af met een schone, droge doek.
Gewone afwasmiddel of huishoudzeep zijn niet geschikt. Die ontvetten het leer te sterk, waardoor het snel uitdroogt en scheurt. Een leerreiniger is goedkoper dan het lijkt: een flesje kost vaak tussen de vijf en vijftien euro en gaat lang mee.
Stap 3: voed het leer
Na het reinigen is het leer licht uitgedroogd. Voeding is daarna geen luxe, maar een noodzaak. Gebruik een ledercreme of schoenvet, ook wel dubbin of leervet genoemd. Dit trekt in het leer en houdt het soepel. Breng een kleine hoeveelheid aan met je vinger of een doekje, wrijf het gelijkmatig in en laat het intrekken. Vijf tot tien minuten is doorgaans genoeg.
Let op de kleur van je crème. Kleurloze ledercrème is veilig voor alle kleuren leer. Gekleurde varianten kunnen vlekken achterlaten als ze niet precies bij de schoen passen. Twijfel je? Kies dan altijd voor kleurloos.
Stap 4: poets en bescherm de schoenen
De laatste stap geeft glans en beschermt het leer tegen water en vuil. Breng schoenpoets aan in de bijpassende kleur, laat het even intrekken en poets daarna op met een stevige borstel of een zachte doek. Hoe harder je wrijft, hoe meer glans je krijgt. Een spuug-glans, waarbij je een druppel water gebruikt tijdens het poetsen, geeft het meeste resultaat maar vraagt wat geduld.
Wil je de schoenen extra beschermen, gebruik dan een waterafstotende spray op leerbasis. Spuit dit op afstand van ongeveer twintig centimeter op de schone, gepoetste schoen. Dit helpt bij regen en scheidt vuil al gedeeltelijk af voordat het indroogt.
Hoe vaak moet je lederen schoenen onderhouden?
De frequentie hangt af van hoe vaak je de schoenen draagt. Als vuistregel geldt: rein en voed het leer elke vier tot zes weken bij normaal gebruik. Poet je schoenen tussendoor gerust vaker, dat doet geen kwaad. Na regen of contact met zout (in de winter) is het slim om de schoenen extra snel te behandelen, omdat zout het leer aantast.
Veelgemaakte fouten bij het onderhoud van leren schoenen
- Schoenen te nat maken bij het reinigen.
- Schoenvet direct op vuil leer aanbrengen zonder te reinigen.
- Schoenen drogen op de verwarming of in de zon (dit trekt het leer krom).
- Gewone zeep of afwasmiddel gebruiken.
- De binnenkant van de schoen vergeten: ook het inlegzool en de schacht kunnen worden behandeld met een deodorantspray of lichte leercrème.
Met deze vier stappen houd je leren schoenen in goede staat, ook na jaren van dagelijks gebruik. De benodigde producten zijn betaalbaar en gemakkelijk te vinden in schoenenwinkels of online. Een kwartier aandacht per maand is genoeg om je schoenen er als nieuw uit te laten zien.